Osmanlı Ailesi Özellikleri Nelerdir?

Osmanlı Ailesi Özellikleri Nelerdir?

KINALIZADE’YE GORE OSMANLI AİLESİ

Aile, anne, baba, ve çocuklardan oluşur. Aile reisi olan baba, idare sanatını bilen iyi bir yönetici ve doktor gibi olmak zorundadır. İnsan, ticaret, ziraat ve zanaat yollarından birinde çalışarak mal kazanmalı, bunun gerektiği kadarını da harcamasını bilmelidir. Hayatını devam ettirecek kadar yiyecek ve giyecek temin etmelidir. Mal hayatın rahatlığı içindir, yoksa hayat mal toplamak için değil.

Kadın sağlıklı, iffetli ve evi korumada kudretli ve yeterli olmalıdır. Erkek, eşinin üzerine başka kadın ve cariye almamalıdır; “Erkek evde tendeki can gibidir. İki bedende bir can olamayacağı gibi, iki evin düzenini de bir erkek sağlayamaz.”

Yukarıdaki metne göre Osmanlı aile yapısının hangi özelliklere sahip olması gerekmektedir?

Osmanlı ailesinin temel yapısını İslam hukuku ve Türk töresi şekillendiriyordu. Aile, devlet müdahalesinden uzak özel bir kurumdu. Kendi iradesiyle veya ailelerine danışarak evlenmeye karar veren kişilerin bizzat ya da taraflardan birinin veya her ikisinin kadıya başvurusu ile evlenme işlemleri başlardı. Şahitlerin huzurunda evlenmek istediklerini beyan eden tarafların nikâhları kıyılır ve akdin kadı defterine kaydedilmesi ile evlilik gerçekleşirdi. Köylerde ise nikâh imam tarafından kıyılırdı. Bazı gayrimüslimler de evlenmede bu yöntemi izlemişlerdi.

Osmanlı toplumunda düğün töreni geleneğe uygun olarak önce kız evinde kadın davetlilerin toplanması ile başlardı. Kadınlar kendi aralarında sohbet eder, eğlenirlerdi. Daha sonra damadın davetlileri ile kız evinden gelin almak için “düğün alayı” yapılırdı. Bu sırada damat evinde yemekler hazırlanırdı. Bütün davetlilerin damat evine gelmesiyle düğün eğlenceleri başlardı.

Erkek evlenirken kıza “mehir” denilen bir nikâh bedeli veriyordu. İslam dini, mehri kız lehine düzenlemiş, bunun tamamen ona ait olduğu, başkasının hiçbir hakkı olmadığı prensibini getirmişti. Evlilikte İslam hukukuna göre mal ayrılığı rejimi esastı. Tek eşliliğin hâkim olduğu Osmanlı ailesi genellikle karı-koca ve çocuklardan ibaretti. Kasaba ve şehirlerde büyük aile tiplerine de rastlanılmaktaydı.

Osmanlı toplumunda doğum ve ölüm sadece aileyi ilgilendiren olay olarak görülmezdi. Doğum, mahallelinin de katıldığı geleneksel tören hâlinde kutlanırdı. Vefat eden kişi, aile, akraba ve mahalle sakinlerinin katılımıyla defnedilir, cenazenin ardından dua edilip cenaze yemeği verilirdi.

TEREKE DEFTERLERİ

Osmanlı mahkemelerinde ka­dıların tuttuğu “kadı sicilleri” içinde bulunan “tereke defterleri” önemli bir yer tutar. Bu defterlerde ailenin çocuk sayısı (kız-erkek), mirasçıların durumu ve birden fazla evliliğin hangi amaçlarla yapıldığı yazılıdır. Tereke defterlerinin tek eksikliği vefat eden çocukları kayıt altına almamasıdır.

Defterler sayesinde elde edilen verilerle Osmanlı aile yapısının özellikleri tespit edilebilmektedir.

Bir Cevap Yaz.