NEREDE YAŞANIR?

NEREDE YAŞANIR?

Ülkemizde bazı yerlerde çok sayıda insan yaşarken bazı yerlerde daha az insan yaşamaktadır. Bunun nedeni ne olabilir? Fotoğraflardaki yerleşim yerlerini inceleyerek bu soruya cevap bulmaya çalışınız.

Bir yerde yaşayan insan sayısı, o yerin nüfusunu belirler. Dünyada olduğu gibi ülkemizde de nüfus dağılımı eşit değildir. Nüfus dağılımının bölgelere göre değişiklik göstermesinin nedenlerini farklı bölgelerdeki arkadaşlarımızdan öğrenelim.

Ben Karadeniz Bölgesi’nde yaşıyorum. Benim yaşadığım bölgede dağlar kıyının hemen gerisinden başlayarak denize paralel uzanır. Yerleşmek için düzlükler azdır. Bu nedenle biz de yamaçlarda bulduğumuz düzlüklerde tarlalarımızı açar ve evlerimizi buralara yaparız. O yüzden evlerimiz birbirinden uzak ve dağınıktır. Bölgenin bu özellikleri nüfusunun az olmasına neden olmuştur. Samsun’da bulunan liman, Bafra ve Çarşamba Ovaları, tarım, ticaret ve sanayi faaliyetlerini artmıştır. Bu durum da Samsun’un nüfusunu artmıştır. Zonguldak’ın nüfusu maden kömürü yataklarının bulunmasıyla nedeniyle artmıştır.

Ben Ege Bölgesi’nde yaşıyorum. İnsanlar yerleşmek için daha çok kıyı kesimleri tercih eder. Çünkü kıyı kesimdeki geniş ve verimli ovalar, tarım için elverişlidir. İklimin de elverişli olması ovalarımızda yetiştirilen ürün çeşidini artmıştır. Kıyı kesimde sanayi, ulaşım, ticaret ve turizm de gelişmiştir. İç kesimlere doğru gidince yükseltinin artması ve iklimin karasallaşması nüfusun azalmasına neden olur. Bölgemizin en büyük kenti İzmir’dir. Doğal bir limanı olması, ulaşımın kolay olması İzmir’i büyük bir sanayi ve ticaret merkezi haline getirmiştir.

Ben Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yaşıyorum. Bölgemiz geniş, verimli ova ve platolarıyla yerleşmeye elverişlidir. Ancak kuraklık ve ana yollardan uzak olması nedeniyle en az nüfusa sahip bölgedir. Nüfus daha nemli olan batı kesimde akarsu boylarında ve yağışın fazla olduğu dağ eteklerinde toplanmıştır. Gaziantep; ulaşım kolaylığı, gelişmiş sanayi ve tarımıyla bölgenin yoğun nüfuslu şehirlerindedir.

Ben Doğu Anadolu Bölgesi’nde yaşıyorum. Bu bölgede yer şekilleri engebeli, iklim sert olduğu için nüfus azdır. İnsanlar genellikle verimli topraklarla kaplı ve iklimin daha elverişli olduğu ovalarda yaşar. Ulaşımın zor olması sanayi ve ticaretin gelişmesini engellemiştir. Van, Doğu Anadolu Bölgesi’nde nüfusun yoğun olduğu bir ildir. Bu ilde hayvancılık, ticaret ve sanayi gelişmiştir.

Ben Akdeniz Bölgesi’nde yaşıyorum. Bölgenin büyük bir bölümü yüksek dağlar ve platolarla kaplıdır. Adana, Akdeniz Bölgesi’nde nüfusun yoğun olduğu bir ildir. Adana’da bulunan Çukurova, bölgenin tarımsal üretim merkezidir. Bu ovayı Seyhan ve Ceyhan nehirleri sulamaktadır. Tarım ürünlerinin çeşitliği, tarıma dayalı sanayi ve ticaret nüfusun fazla olmasına neden olmuştur. Mersinde; liman, sanayi kuruluşları, seracılık, tarım faaliyetleri ve ulaşım kolaylığı nüfusu yoğun hale getirmiştir. Antalya’nın ise son yıllarda turizme bağlı olarak nüfusu artmaktadır.

Ben İç Anadolu Bölgesi’nde yaşıyorum. Bölgenin kapladığı alana göre nüfusu azdır. Nüfus yağış alan dağların eteklerinde ve akarsu boylarında toplanmıştır. Önemli yollar da buradan geçer. Bölgenin kurak olan iç kesimleri tenhadır. Ankara, İç Anadolu Bölgesi’nde nüfusun yoğun olduğu bir ildir. Başkent olması, gelişmiş sanayisi ve ulaşım kolaylıkları nüfusun fazla olmasında etkilidir. Ayrıca Ankara’da eğitim, sağlık gibi hizmetler de çok gelişmiştir.

Ben Marmara Bölgesi’nde yaşıyorum. Marmara Bölgesi yüksel si en az olan bölgedir, bu nedenle ulaşım kolaydır. Verimli tarım
alanlarının yanı sıra ılıman bir iklime sahiptir. Sanayisi en gelişmiş bölgedir. Ticaret, bankacılık, ulaşım ve turizmin merkezidir. İş imkanlarının fazlalığı nedeniyle bölgemiz sürekli göç alır. Bunda bölgenin sahip olduğu eğitim, sağlık imkânları ve sosyal imkanlar etkilidir. İstanbul hem bölgenin hem de ülkemizin en kalabalık kentidir.

Arkadaşlarınızın anlattıklarından ülkemizde nüfusun dağılışında bazı etkenlerin belirleyici olduğunu anlıyoruz. Bunlar yer şekilleri, iklim gibi doğal ve sanayi, eğitim gibi beşeri yani insan eliyle oluşturulmuş etkenler olmak üzere ikiye ayrılır.

Aşağıda verilen şemadaki boşlukları yukarıdaki bilgilere uygun olarak doldurunuz.

NÜFUSUN DAĞILIŞINI BELİRLEYEN ETKENLER

DOĞAL ETKENLER

BEŞERİ ETKENLER

Aşağıdaki Türkiye Nüfus haritasında yaşadığınız ilin nüfus miktarını bularak nüfusun dağılışında etkili olan doğal ve beşeri özellikleri yazınız.

İnsan doğayı şekillendirebilir mi? Tartışınız.

Doğal çevre, insan etkisi olmadan oluşmuş ortamdır. Soluduğumuz hava, içtiğimiz su, ektiğimiz toprak, ormanlarımız, dağlarımız, denizlerimiz, göllerimiz doğal çevremizdir.

İnsanlar doğal çevreyi kullanarak ekonomik faaliyetler yapar, doğadan daha fazla faydalanmak ve ihtiyaçlarını karşılamak üzere doğayı değiştirirler.

Aşağıda insanların doğayı şekillendirerek yaptığı değişikliklerin fotoğraflarını görüyorsunuz. Bunların isimlerini metin içerisinde yer alan boşluklara yazınız.

Bir Cevap Yaz.