Mondros Ateşkes Antlaşmasının Maddeleri Nelerdir?

a. Mondros Ateşkes Antlaşması (30 Ekim 1918)

Wilson İlkeleri, savaşı daha fazla sürdüremeyecek durumda olan İttifak Devletleri tarafından olumlu karşılandı. Bu devletler ilkelere güvenerek ateşkes isteğinde bulundular. İlk önce Bulgaristan bir ateşkes antlaşması yaparak savaştan çekildi. Osmanlı Devleti ise 30 Ekim 1918’de imzaladığı Mondros Ateşkes Antlaşması’yla savaşı bırakmak zorunda kaldı. Onu Avusturya-Macaristan takip etti. Tek başına kalan Almanya’nın da teslim olmasıyla Birinci Dünya Savaşı sona erdi.

Mondros Ateşkes Antlaşması, Osmanlı Devleti temsilcisi Bahriye Nazırı Rauf Bey ile İtilaf Devletleri temsilcisi İngiliz Amiral Calthorpe (Kaltorp) arasında Limni Adası’nın Mondros Limanı’nda imzalandı. Mondros Ateşkes Antlaşması’nın belli başlı maddeleri şunlardır:

1) Çanakkale ve Karadeniz boğazları açılacak, Karadeniz’e geçişler serbest olacak, Çanakkale ve Karadeniz istihkâmları İtilaf Devletleri tarafından işgal edilecektir.
5) Osmanlı orduları derhâl terhis edilecek; Suriye, Irak, Hicaz, Yemen ve Trablusgarp’taki Osmanlı kuvvetleri en yakın İtilaf Devletleri garnizonlarına teslim olacaklardır.
7) İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehlikeye düşürecek bir durumun ortaya çıkması hâlinde Osmanlı Devleti’nin herhangi bir stratejik noktasını işgal hakkına sahip olacaklardır.
8) Osmanlı demir yollarından İtilaf Devletleri serbestçe yararlanabilecek ve Osmanlı ticaret gemileri müttefiklerin hizmetinde bulundurulacaktır.
10) Ülkedeki geçitler, demir yolları, limanlar ve taşıt araçlarının kullanımı İtilaf Devletlerine bırakılacaktır.
12) Hükûmet haberleşmesi dışındaki telsiz, telgraf ve kabloları İtilaf Devletleri tarafından denetlenecektir.
24) Vilayat-ı Sitte (altı vilayet) adı verilen yerlerde (Erzurum, Van, Elâzığ, Diyarbakır, Sivas, Bitlis) bir karışıklık çıkarsa İtilaf Devletleri bu vilayetlerin herhangi bir kısmının işgali hakkına sahip bulunacaklardır.

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Osmanlı Devleti için en tehlikeli hükmü hangisidir? Neden?

Ağır hükümler taşıyan Mondros Ateşkes Antlaşması bir silah bırakışma antlaşması olmanın çok ötesinde, Osmanlı topraklarını parçalamayı amaçlayan siyasi bir belgedir. Bu antlaşmayla İtilaf Devletleri önceden kararlaştırdıkları paylaşım planlarını gerçekleştirme imkânı bulmuşlardır. Osmanlı Devleti ise bu antlaşmayı imzalamakla fiilen sona ermiştir.

Bir Cevap Yaz.