Cumhuriyet Döneminde Laik Hukuk Sistemine Geçiş

Cumhuriyet Döneminde Laik Hukuk Sistemine Geçiş

Mustafa Kemal Paşa’nın 1 Mart 1924 Tarihli Meclis Açılış Konuşmasından

“… En önemli nokta, adalet telak­kimizi, kanunlarımızı, adli örgütümü­zü… Asrın icaplarına aykırı bağlardan kurtarmaktır. Millet seri ve kati adaleti temin eden medeni usuller istiyor. Medeni hukukta, aile huku­kunda takip edeceğimiz yol ancak medeniyet yolu olacaktır.”

Hüseyin TOSUN, Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, C II, s. 79 (Düzenlenmiştir.).

Atatürk’ün Ankara Hukuk Fakül­tesi Açılış Konuşmasından

“Büsbütün yeni kanunlar meydana getirerek eski hukuk kurallarını teme­linden sökme girişimindeyiz. Ve yeni hukuk kuralları ile yeni alfabesinden öğrenime başlayacak bir yeni hukuk neslini yetiştirmek için bu kuruluşları açıyoruz. Bütün bu uygulamalarda dayanağımız milletin yeteneği ve kesin iradesidir.”

Hâkimiyet-i Milliye (06.11.1925)

Yukarıdaki metinler dikkate alındığında Atatürk’ün hukuk inkılabına yönelik düşünceleriyle ilgili neler söylenebilir?

Cumhuriyet Dönemi’nde yapılacak yeni kanunlarla tüm vatandaşların kanun önünde eşitliğinin sağlanması ve diğer inkılapların da güvence altına alınması amaçlanmıştır. Bu amaçla Avrupa ülkelerinin medeni kanunları incelendikten sonra İsviçre Medeni Kanunu, Borçlar Kanunu ile birlikte tercüme edilip düzenlenerek yürürlüğe girdi.

Medeni Kanun’la evlenme, boşanma, miras gibi konularda var olan eşitsizlik giderilmiştir. Kişinin hak ve özgürlükleri güvence altına alınmış, kişinin devlete karşı olan ödevleri yeniden düzenlenmiştir. Ayrıca resmî nikâhla kurulan modern aile yapısı hedeflenmiştir. Kadın ve erkek bütün vatandaşlar medeni ülkelerin vatandaşlarıyla aynı haklara kavuşmuş, yeni mahkemeler ve barolar kurulmuştur. Cumhuriyet ile birlikte Türk kadını, ekonomik özgürlüğüne, siyasi haklarına pek çok Avrupa ülkesinden daha önce kavuşturularak demokratik katılım ve kanun önünde eşitlik sağlanmıştır.

1926’da kabul edilen Medeni Kanun’la evlenme, boşanma, miras gibi konularda gerçekleşen yeniliklerden biri tabloda verilmiştir. Siz de bu kanunla getirilen diğer yenilikleri tablodaki boşluklara yazınız.

Bir Cevap Yaz.